Meer zelfbestuur voor Schotland ?

december 18th, 2011  |  Published in DENKSPOREN, POLITIEK, RADIO

Hoe komt het toch dat een eeuwenoude drang tot verschil, met een zelfdefinitie van een millennium oud, het in de 21ste eeuw van de globalisering toch weer heeft gehaald?

Devolutie in Groot-Brittanië

Tot de 19de eeuw leidden oorlog en adellijke onderonsjes veelal tot grotere en sterkere centraal beheerde staten. Het democratiseringsproces midden 19de eeuw en later rekende niet alleen af met de feodaliteit.

Een alsmaar breder emanciperende democratie breekt ook op vele plaatsen in Europa met het oude centralisme en unitarisme. En de macht verschuift alsmaar meer naar regio’s en deelstaten. Het ontstaan van een supranationaal Europa heeft dit proces niet gestopt en dit zowel in onder andere België, Spanje en Groot-Brittanië . Vlaams Minister-president Kris Peeters (CD&V) heeft het graag over het realiseren van een Copernicaanse omwenteling. Een begrip dat Elio Di Rupo, als formateur en als de nieuwe Belgische Eerste Minister, al dan niet oprecht omhelst heeft in diverse verklaringen.

In Groot-Brittannië spreekt men over “devolution” wanneer men het heeft over de overheveling van macht van een centrale overheid van een soevereine staat naar een onderliggend subnationaal bestuursniveau. Om het huidige proces van Britse devolutie te begrijpen vraagt men het best zowel een Engelsman als een Schot… Jean-Pierre Rondas ging begin 2011 voor de VRT praten met een kenner van het Britse devolution-fenomeen: de Engelse politicoloog Charlie Jeffery, hoogleraar aan de universiteit van Edinburgh, en auteur van verschillende devolutie-studies. Een echte devolutie-watcher eigenlijk. Ook de Schotse historicus Tom Devine, auteur van The Scottish Nation, komt tussenbeide. In deze aflevering vormen ze een Brits koppel dat nog het meest aan Blake en Mortimer doet denken… Na eeuwen bittere strijd had het Angelsaksische Engeland zijn Celtic Fringe (Ierland, Wales, en Schotland) bedwongen, verslagen, veroverd, en ten slotte met zichzelf in een Unie verenigd tot het United Kingdom of Great Britain and Ireland. Ierland was de eerste “gefedereerde entiteit” om er weer uit te trekken, maar deze secessie kostte dat land wel een burgeroorlog. Dat zou de twee andere Keltische delen (die in feite tot “Groot-Brittannië” behoren) niet overkomen. Als de Unie dan toch losser moest worden, dan zou dat voortaan gebeuren via een proces van devolution, wat niets anders is dan een decentralisatie via een voortdurend proces van telkens weer nieuwe bevoegdheidsoverdrachten naar de “deelstaten”. Vooral Schotland heeft hiervan gebruik gemaakt, telkens wanneer de politiek in Londen het nuttig oordeelde om van de Schotten iets te “kopen” in ruil voor meer Schotse onafhankelijkheid. Vandaag zetelt het Schotse Parlement in een parel van moderne architectuur in Edinburgh. Vandaag is de voorzitter van de links-nationale partij, de SNP, ook “minister-president” van Schotland. Tijdens de 19de en 20ste eeuw heeft Schotland het grootste (en puikste) deel van het personeel geleverd om de kolonisatie, het British Empire en de Commonwealth te stichten en te beheren. Schotland spreekt de taal van de Engelse imperialistische grote broer. De vorige twee prime ministers van de UK (Tony Blair en Gordon Brown) waren Schotten. Hoe komt het toch dat een eeuwenoude drang tot verschil, met een zelfdefinitie van een millennium oud, het in de 21ste eeuw van de globalisering toch weer heeft gehaald?

Klik hier om te luisteren naar het radioprogramma (lengte:  53min 50 seconden voorafgegaan door 6 min 10 seconden  van het journaal)

Bron : Rondas – Radio Klara – 16/01/2011

Leave a Response


Recente reacties